5 ოქტომბერს, იორდანიის მეფე აბდალა II-მ და აბუ-დაბის ტახტის მემკვიდრე შეიხმა ხალედ ბინ მუჰამედ ბინ ზაიიდ ალ ნაჰიანმა საფუძველი ჩაუყარეს აქაბა-შიდია-მაანის რკინიგზის მშენებლობას. ოფიციალურად, აღნიშნული ხაზი წითელ ზღვამდე ფოსფატისა და პოტაშის გადაზიდვას უზრუნველყოფს. თუმცა, პროექტი საფუძველს უყრის იმას, რაც იორდანიას ათწლეულების განმავლობაში აკლდა და რაც, საბოლოოდ, შესაძლოა გადამწყვეტი გახდეს ინდოეთი-ახლო აღმოსავლეთი-ევროპის ეკონომიკური დერეფნისთვის (IMEC): თანამედროვე სატვირთო სარკინიგზო მაგისტრალს. მას შემდეგ, რაც 2023 წელს ნიუ-დელიში გამართულ G20-ის სამიტზე დერეფნის შექმნის შესახებ გამოცხადდა, IMEC-ის რუკები ასახავდა თითქმის ბუნებრივ ხაზს, რომელიც აკავშირებს ინდოეთს, არაბთა გაერთიანებულ საამიროებს, საუდის არაბეთს, იორდანიას, ისრაელსა და ევროპას. საზღვაო კავშირი ინდოეთსა და არაბთა გაერთიანებულ საამიროებს შორის უკვე არსებობს. საამიროებმა ააშენეს Etihad Rail. საუდის არაბეთს აქვს სწრაფად მზარდი სარკინიგზო ქსელი. ხმელთაშუა ზღვის მხარეს, ისრაელის რკინიგზა აღწევს ბეით-შეანამდე, იორდანიის საზღვართან ახლოს, რითაც მას ჰაიფასთან აკავშირებს. 

მათ შორის კი მდებარეობს იორდანია, რომელსაც არ გააჩნია ამ სისტემების დასაკავშირებლად აუცილებელი სარკინიგზო უწყვეტობა.

2023 წელს ამანი IMEC-ის თავდაპირველი მემორანდუმის ხელმომწერთა შორის არ ყოფილა. თუმცა, თავისი მდებარეობის გათვალისწინებით, იორდანიისთვის გვერდის ავლა რთულია. საუდისა და ისრაელის სარკინიგზო ქსელებს შორის ყველაზე ბუნებრივი მარშრუტი სწორედ იორდანიის ტერიტორიაზე გადის. ამ კავშირის გარეშე IMEC-ის ახლო აღმოსავლეთის სარკინიგზო კომპონენტი არასრული რჩება. 

სწორედ ეს ანიჭებს აქაბაში გახსნილ რკინიგზას მის უშუალო დანიშნულებაზე გაცილებით დიდ მნიშვნელობას. იორდანიულ-საამიროო პროექტი შიდიასა და ღორ ალ-საფის აქაბასთან და მაანის მომავალ მშრალ პორტთან დააკავშირებს. მაგრამ ამანი მას გაცილებით დიდი პროექტის ნაწილად განიხილავს. იორდანიის სარკინიგზო გეგმები ითვალისწინებს დაახლოებით 418-კილომეტრიან აქაბა-მაანი-მადუნეს მაგისტრალურ ხაზს, რომელიც ამანის რეგიონამდე მიაღწევს. იქიდან კი ქსელი, შესაძლოა, საბოლოოდ დაუკავშირდეს საუდის არაბეთს, გაგრძელდეს ჩრდილოეთით სირიისა და თურქეთისკენ და, განსხვავებული პოლიტიკური ვითარების შემთხვევაში, მიემართოს დასავლეთით — ისრაელის სარკინიგზო ქსელისა და ხმელთაშუა ზღვისკენ.

მაანი და, განსაკუთრებით, მადუნე, შესაბამისად, მნიშვნელოვან პუნქტებად იქცევა არა მხოლოდ IMEC-ისთვის, არამედ გაცილებით ფართო რეგიონული სატრანსპორტო არქიტექტურისთვის. 

სამხრეთით მდებარეობს აქაბა და წითელი ზღვა. სამხრეთ-აღმოსავლეთით — საუდის არაბეთი და სპარსეთის ყურე. ჩრდილოეთით — სირია და თურქეთი. დასავლეთით — იორდანეს ხეობა და, საზღვრის მიღმა, ბეით-შეანი და ჰაიფასკენ მიმავალი რკინიგზა. 

მის ირგვლივ არსებული ომებისა და არასტაბილურობის მიუხედავად, იორდანია თანდათანობით იმ ქვეყნიდან, რომელსაც ტვირთი უბრალოდ კვეთს, გარდაიქმნება პოტენციურ ლოგისტიკურ ჰაბად, რომელიც აზიას, ახლო აღმოსავლეთსა და ევროპას აკავშირებს.

საუდის არაბეთი და თურქეთი იორდანიისა და სირიის გავლით სარკინიგზო კავშირის შექმნის შესაძლებლობას სწავლობენ. ანკარა განიხილავს ყურის რეგიონის ტვირთების თურქეთის გავლით ევროპისკენ გადაზიდვის პერსპექტივას, მაშინ როდესაც ერ-რიადი სამეფოს საზღვრებისკენ სარკინიგზო ინფრასტრუქტურის გაფართოებას განაგრძობს. 

იკვეთება ორი პოტენციურად კონკურენტული, თუმცა ამავდროულად ურთიერთშემავსებელი დერეფანი. პირველი მათგანი საუდის არაბეთიდან იორდანიის გავლით ისრაელისა და ხმელთაშუა ზღვისკენ გაივლის. ეს არის IMEC-ის მარშრუტი. 

მეორე კი იორდანიიდან ჩრდილოეთით, სირიისა და თურქეთის გავლით, ევროპისკენ გაგრძელდება. აქაბა ამატებს მესამე მიმართულებას, რაც ამ ახალ ქსელს წითელ ზღვაზე პირდაპირ წვდომას ანიჭებს. ამდენად, პროექტში საამიროების როლი განსაკუთრებულ ყურადღებას იმსახურებს. აბუ-დაბი IMEC-ის ერთ-ერთი მთავარი აქტორია, ხოლო არაბთა გაერთიანებული საამიროები — ინდოეთიდან მომავალი დერეფნისთვის ყურის შემოსასვლელი პუნქტი. საამიროების ინვესტიციები და სარკინიგზო გამოცდილება ამჟამად იორდანიის მომავალი ეროვნული სარკინიგზო ქსელის პირველი ძირითადი სეგმენტის მშენებლობას ეხმარება.

ინდოეთს, არაბთა გაერთიანებულ საამიროებსა და ისრაელს შორის სტრატეგიული ურთიერთობა ასევე საოცრად მედეგი აღმოჩნდა. Flydubai-ის ტერორისტული თავდასხმის შემდეგ, ამ სამ ქვეყანას შორის თანამშრომლობამ, პირიქით, კიდევ უფრო დიდი სტრატეგიული მნიშვნელობა შეიძინა. მათ დამაკავშირებელი ინფრასტრუქტურა უკვე აღარ შემოიფარგლება მხოლოდ ვაჭრობით. ის სულ უფრო მეტად ექცევა ეკონომიკური მედეგობის, რეგიონული უსაფრთხოებისა და იმ პოლიტიკური არქიტექტურის გადაკვეთაზე, რომელიც ინდოეთს, ყურის ქვეყნებსა და ხმელთაშუაზღვისპირეთს შორის ყალიბდება. 

ამანისთვის ფსონები კიდევ უფრო მაღალია. იორდანიას არ შეუძლია თავს იმის უფლება მისცეს, რომ უბრალოდ ტერიტორიად იქცეს, რომლის გავლითაც საუდის არაბეთსა და ხმელთაშუა ზღვას შორის დალუქული კონტეინერები გადაადგილდება. მისი ეროვნული ინტერესი გეოგრაფიის მშრალ პორტებად, ლოგისტიკად, მრეწველობად, დასაქმებად და ინვესტიციებად გარდაქმნაში მდგომარეობს.

სწორედ ამიტომ აქცევს იტალია მზარდ ყურადღებას იორდანიის როლს. IMEC ამოქმედდება მაშინ, როდესაც ეროვნული ინფრასტრუქტურა — რომელიც თავდაპირველად ხშირად სრულიად განსხვავებული მიზნებისთვის იყო ჩაფიქრებული — საზღვრებს მიღმა დაკავშირებას დაიწყებს. სწორედ ეს ანიჭებს მნიშვნელობას აქაბაში გახსნილ რკინიგზას. აქაბა-შიდია-მაანი არ არის IMEC-ის რკინიგზა.

 უპირველეს ყოვლისა, ის ემსახურება იორდანიას, მის მაღაროებს, აქაბას პორტსა და მის ეკონომიკას. სწორედ ეს ხდის პროექტს სარწმუნოს. იორდანიას არ სჭირდება ახლო აღმოსავლეთში ყველა პოლიტიკური პრობლემის მოგვარებას დაელოდოს იმისათვის, რომ რკინიგზამ ეკონომიკური აზრი შეიძინოს. მაგრამ საკუთარი რკინიგზის მშენებლობით, იორდანია იმავდროულად ქმნის ინფრასტრუქტურას, რომელმაც საბოლოოდ შესაძლოა მას IMEC-ში ფიზიკურად ინტეგრირების საშუალება მისცეს. დღეს აქაბაში ჩაიდო საძირკვლის ქვა რკინიგზისთვის, რომელიც ფოსფატის გადასაზიდად შენდება. ის, რასაც შეიხმა ხალიდმა და მეფე აბდალამ ჩაუყარეს საფუძველი, შესაძლოა ასევე იყოს IMEC-ის ნაკლული სარკინიგზო რგოლის პირველი ქვა. სავაჭრო მარშრუტები უძლებენ კონფლიქტებს.