ია აბულაშვილი
08.07.2020

 "კუმურდო შუა საუკუნეების ხუროთმოძღვრების ერთი მწვერვალთაგანია, როგორც მხატვრული ღირსებით, ისე არქიტექტურით და მიეკუთვნება იმ იშვიათ ქართულ ძეგლთა რიცხვს, რომელთაც თავისსავე კედლებზე აქვთ წარწერები, რომელშიც მოხსენიებულნი არიან ხუროთმოძღღვრები, მითითებულია აგების თარიღი და ძეგლის შემდგომი ისტორიული თავგადასავალები" - ასე აღწერს ცნობილი ქართველი ისტორიკოსი ვახტანგ ბერიძე კუმურდოს შესანიშნავ ტაძარს ჯავახეთში, მდებარეს ახალქალაქის პლატოზე, ზღვის დონიდან 1740 მეტრზე. ტაძარი, რომელიც თარიღდება მე-10 საუკუნით და დღეს მხოლოდ მისი ნანგრევებია შემორჩენილი.

ია აბულაშვილი
07.07.2020

 "მოერთვის ჭოროხს მდინარე ბანა-ფანასკერტი, გამომდინარე ყულანუ მთისა დ ამ წყალსა მთაში არს ბანა აწ უწოდებენ ფანაქს. აქ არს ეკლესია გუმბათიანი, დიდი შუენიერად ნაგები, კეთილშუენიერს ადგილს, აღაშენა მეფემან ადარნასემ და დაფლულ არიან მეფენი. იჯდა ეპისკოპოზი"- ასე აღწერს ბანას ტაძარს ვახუშტი ბატონიშვილი.

ია აბულაშვილი
06.07.2020

 პირველი ცნობა საქართველოდან ქართული განძისა და ხელნაწერების გატანის შესახებ გვხვდება იოანე ბატონიშვილის "ალმასობაში", საიდანაც ვიგებთ, რომ თემურ ლენგმა ორი ურემი ხელნაწერი გაიტანა საქართველოდან.

ია აბულაშვილი
05.07.2020

გორის ციხის აკლდამები, რომელიც მდებარეობს ყაზბეგში, ზღვის დონიდან 1870 მეტრზე, სტეფანწმინდიდან 10 კმ-ის დაშორებით, ვახუშტი ბატონიშვილი "გორის სოფლების" სახელით მოიხსენიებს.

ია აბულაშვილი
03.07.2020

"არს ეკლესია წილკანს ღვთისმშობლისა, გუმბათიანი და შვენიერი, აღაშენა მეფემან ბაქარ, ზის ეპისკოპოსი, მწყემსი მუხრანისა, ორივე არაგვისა და ბაზალეთისა" - ასე აღწერს ვახუშტი ბატონიშვილი წილკნის ეკლესიას, რომელიც ყოვლადწმინდა ღვთისმშობლის შობის სახელზეა აგებული.

ია აბულაშვილი
02.07.2020

პორტუგალიაში, დე-გრასას საკათედრო ტაძარში, რომელსაც დღესაც ამშვენებს ქეთევან წამებულის მარტვილობის პანო - 12 მეტრის სიგრძისა და 3 მეტრის სიმაღლისაა. მოჭიქული თიხის ფილებზე ლურჯი საღებავებით შესრულებულ ნახატზე გამოსახულია ქეთევან დედოფლის ირანში ჩაბრძანება, წამება და შემდეგ ავგუსტინელი ბერების მიერ წმინდანის ნაწილების გადაცემა მეფე თეიმურაზისთვის.

ია აბულაშვილი
01.07.2020

მაცხოვრის ფერისცვალების საკათედრო ტაძარი, რომელიც წალენჯიხაში შემაღლებულ გორაკზე მდებარეობს, მე-10 საუკუნის ქართული ხურთომოძღვრების ძეგლია. ლეგენდის თანახმად, ტაძრის აგება თამარ მეფის სახელთანაა დაკავშირებული. თამარ მეფეს სვანეთში ასვლისას ამალით ამ ადგილის შორიახლოს შეუსვენებია. გზა რომ განაგრძეს, გაირკვა, რომ ძვირფასეულობით ხურჯინაკიდებული ჯორი აკლდათ. მაშინვე მდევარი გააგზავნეს, მოიძიეს და მეფეს მოახსენეს, რომ იმ ადგილას ვნახეთ, სადაც პატარა მიწა და პატარა წყალიაო. თამარს თავისი თვალით უნახავს ეს ადგილი და ძალიან მოსწონებია. ბრძანა რომ აქ ეკლესია აეშენებინათ, ხუროთმოძღვარიც დაუტოვებია ტაძრის ასაგებად.

ია აბულაშვილი
30.06.2020

ულუმბოს მონასტერი, რომელიც მდებარეობს ქართლში მდინარე ჭერათხევის ერთ-ერთ ხეობაში, ვახუშტი ბატონიშვილის ცნობით, ულუმბოს დაუარსებია მიქაელ ულუმბოელს, ასურელ მამათაგან ერთ-ერთს. „ჭერთახევის... სერს ზეით არის მონასტერი ულუმბას, უგუნბათო, დიდი, დიდშენი, მიქაელ იგ (13) მამათაგანის ქმნილი, და დაფლულ არს მიქაელ მუნვე ზის წინამძღვარი“ - წერს ვახუშტი ბატონიშვილი.

ია აბულაშვილი
29.06.2020

იშხნის საწინაამძღვრო ჯვარი, ქართული ბეჭდური ხელოვნების უნიკალური ნიმუში, რომელიც 973 წელს ეპისკოპოს ილარიონს იშხნის მონასტრისთვის შეუკვეთია, დღეს საქართველოს ეროვნული მუზეუმის შალვა ამირანაშვილის სახელობის ხელოვნების მუზეუმის ოქროს ფონდშია დაცული. სამწუხაროდ ჯვრის პირვანდელი სახე აღარ არსებობს, იშხნის საწინამძღვრო ჯვარი 1930 წელს გაძარცვეს, იმ დროს როცა ის ქართული ხელოვნების მუზეუმში ინახებოდა.

ია აბულაშვილი
28.06.2020

„ლიახვის გაღმა არს ნიქოზის ეკლესია ღვთაებისა, დიდი გუმბათიანი, აღაშენა გორგასალმან“ - ასე მოიხსენიებს ვახუშტი ბატონიშვილი ნიქოზის ეკლესიას, სადაც გადმოცემით „ძელი ჭეშმარიტებისა“ ინახებოდა. ეს ჯვარი ვახტანგ გორგასალს იერუსალიმის პატრიარქმა ძღვნად მიართვა, რომელსაც წარწერაც ჰქონდა. თამარ მეფის ასულმა დედოფალმა რუსუდანმა ჯვარს ვერცხლის ბუდე გაუკეთა. ჯვარი 1799 წელს დაიკარგა.

ია აბულაშვილი
26.06.2020

სვიფის წმინდა გიორგის ეკლესია, რომელიც მესტიაში, სოფელ სვიფში მდებარეობს მე-10 საუკუნეში აუგიათ. ეკლესიას აქვს ძველი ხის მოჩუქურთმებული კარი, რომელიც მე-11 საუკუნით თარიღდება. ეკლესიის მოხუტულობა კი რომელიც ფრაგმენტულად დღესაც შემიორჩენილია, ქართული კედლის მხატვრობის უნიკალრ ნიმუშს წარმოადგენს. ეკლესიის ფრესკები მე-11 მე-14 საუკუნეშია შესრულებული, ფასადი მოხატულია ძველი აღთქმის და სამები სცენებითა და წმინდა მხედრების გამოსახულებებით.

ია აბულაშვილი
25.06.2020

მე-11 საუკუნის ბოლოს ანტიოქიაში, შავ მთაზე, წმინდა სვიმონ საკვირველმოქმედის მონასტერში მოღვაწეობდა ქართველი მოღვაწე არსენ იყალთოელი. არსენი დაბადებულა "დაბასა შინა იყალთოში", აქედან მიუღია ზედწოდება "იყალთოელი".


Copyright © 2006-2020 by Resonance ltd. . All rights reserved
×